Του έστειλαν δώρο από τα Γιάννινα ένα νοσοκομειακό κρεβάτι-τελευταία λέξη της τεχνολογίας, που θα τον ανακούφιζε από τους πόνους. – Πώς τα πάει ο αρχιεπίσκοπος με το νέο του κρεβάτι; ρωτάει μετά από καιρό ο πρύτανης Δημήτρης Γλάρος. – Τώρα κρεβάτι; Το χάρισε από την πρώτη κιόλας μέρα σε έναν Αλβανό με το ίδιο πρόβλημα υγείας.
Αγκαλιές και φιλιά με τους δικτάτορες οι άλλοι δεσποτάδες στη χούντα, στον αντιδικτατορικό αγώνα ο Αναστάσιος. Αυτοί με τους θύτες, εκείνος με τα θύματα.
Λειτουργούσε ως σύνδεσμος των αντιστασιακών οργανώσεων με τους κρατούμενους αγωνιστές: Πήγαινε στις φυλακές δήθεν να τους εξομολογήσει και τους μετέφερε κρυφά μηνύματα. Τους προμήθευε τα φάρμακα που τους στερούσαν οι χουντικοί και κατήγγειλε τις απάνθρωπες συνθήκες κράτησης. Στις εξεγέρσεις της Νομικής και του Πολυτεχνείου μετέφερε τρόφιμα στους φοιτητές.
Ήταν ήδη επίσκοπος και καθηγητής Πανεπιστημίου. Κινδύνευε να χάσει τη θέση του και να πέσει στα χέρια των βασανιστών του ΕΑΤ ΕΣΑ και της οδού Μπουμπουλίνας. Αλλά ο Αναστάσιος δεν υπήρχε περίπτωση να κάτσει φρόνιμα. Δεν ήταν σαν τους άλλους επισκόπους και αρχιεπισκόπους. Ήταν Χριστιανός στα έργα, όχι στα λόγια. Άκουγε τη συνείδησή του, όχι το συμφέρον του. Ήταν η μοναδική φωτεινή εξαίρεση.
Οι άλλοι «έγλειφαν» δουλικά Παπαδόπουλους και Παττακούς: «Δύο είναι οι Δέσποινες», έλεγε ο τότε μητροπολίτης Θεσσαλονίκης. «Η Παναγία εν ουρανοίς και η κυρία Παπαδοπούλου επί της γης».
Μάθαιναν για τις φυλακές, τις εξορίες, τα μεσαιωνικά βασανιστήρια και σχολίαζαν χριστιανικότατα: «Καλά να πάθουν! Ας πρόσεχαν».
Άριστες οι σχέσεις τους, διαχρονικά, με ξένους και ντόπιους δυνάστες και ολιγάρχες, κάκιστες με τους λαϊκούς αγώνες. Σε αντίθεση με τους απλούς παπάδες. Οι εξαιρέσεις επιβεβαιώνουν τον κανόνα.
Μόλις έπεσε η δικτατορία, στροφή 180 μοιρών όλοι οι ιεράρχες: «Έκανε τέτοια φρικτά πράγματα η χούντα; Δεν είχα ακούσει τίποτα. Είχα πέσει με τα μούτρα στο διάβασμα», δήλωνε υποκριτικά ένας από αυτούς.
Ούτε για τη διδασκαλία του Χριστού είχαν ακούσει τίποτα οι κεφαλές της Ορθοδοξίας. Όπως δεν έχουν ακούσει και οι σημερινοί μητροπολίτες, αρχιεπίσκοποι, πατριάρχες. Η πλειονότητα. Έχουν πέσει με τα μούτρα στις μπίσνες, το Real Estate, τις εταιρείες θαυμάτων και δεν ακούν το «ουαί υμίν».
Ο Θεός να μας φυλάει από τους αυτόκλητους εκπροσώπους του. Δεν έχουν τον Θεό τους. Κολυμπούν στη χλιδή σαν Κροίσοι. Μέγαρα-παλάτια, βίλες, λιμουζίνες. Και κουνάνε το δάχτυλο στον φουκαρά τον μεροκαματιάρη να δίνει τον έναν χιτώνα αν έχει δύο.
Τυπολατρία, ειδωλολατρία, εμπόριο πίστης, εικόνες που δακρύζουν με παγκάρια που γεμίζουν και κηρύγματα μίσους πολλοί «άγιοι πατέρες». Ασκητική ζωή, θυσίες και προσφορά ο Αναστάσιος.
Πρώτα στην Αφρική, όπου αφιέρωσε μεγάλο μέρος της ζωής του σώζοντας ζωές από την πείνα και τις επιδημίες και θυσιάζοντας τη δική του υγεία. Και από το 1991 στην Αλβανία.
Άλλοι βλέπουν τη γειτονική χώρα σαν θανάσιμο εχθρό. Ονειρεύονται πολέμους και φουσκώνουν τα μυαλά των θερμοκέφαλων. Ο Αναστάσιος αυτά τα 34 χρόνια κατέκτησε τις καρδιές των κατοίκων της με μια γιγαντιαία επίθεση αγάπης, με ένα απίστευτης έκτασης κοινωνικό έργο.
Ο Αναστάσιος, που έφυγε πριν ένα χρόνο σαν σήμερα, και οι άλλοι. Το φως και το σκοτάδι.
